Genel Bilgiler

Sezyum, alkali metaller grubunun en reaktif üyesidir (radyoaktif fransiyum hariç). Atom numarası 55'tir. Altın sarısı parıltıya sahip gümüşi bir metaldir. Erime noktası o kadar düşüktür ki, sıcak bir odada veya avuç içinde sıvı hale geçebilir.

Fiziksel Özellikleri

• Hal: Katı (Oda sıcaklığında, erimeye çok yakın)
• Erime Noktası: 28.5°C
• Kaynama Noktası: 671°C
• Yoğunluk: 1.93 g/cm³
• Yapısı: Hacim merkezli kübik
• Renk: Gümüşi altın rengi

Kimyasal Özellikleri

• Bilinen metaller arasında en reaktif olanıdır; hava ile temasında anında alev alır
• Su ile temas ettiğinde şiddetli bir patlama ile reaksiyona girer (-116°C'deki buzla bile tepkime verir!)
• En elektropozitif kararlı elementtir
• Oksijene karşı ilgisi çok yüksektir

Kullanım Alanları

• Atom Saatleri: Dünyanın zaman standardını belirleyen en hassas saatlerde (Saniye, sezyum atomunun titreşimine göre tanımlanır)
• Sondaj: Petrol endüstrisinde sondaj çamurlarında (Sezyum format)
• Elektronik: Fotoelektrik hücrelerde ve vakum tüplerinde gaz giderici olarak
• Tıp: Radyoaktif izotopu (Cs-137) kanser tedavisinde

İlginç Bilgiler

• Adı Latince "caesius" (gök mavisi) kelimesinden gelir, spektrumundaki mavi çizgilerden dolayı
• Uluslararası Birimler Sistemi'nde (SI) "1 saniye", Sezyum-133 atomunun 9,192,631,770 kez titreşmesi olarak tanımlanır
• Cıva, galyum ve fransiyum ile birlikte oda sıcaklığına yakın sıvılaşabilen dört metalden biridir

Tarihçesi

1860 yılında Robert Bunsen ve Gustav Kirchhoff tarafından spektroskopi yöntemiyle keşfedilen ilk elementtir. Maden suyunu analiz ederken mavi spektral çizgileri fark etmişlerdir.

Bileşikleri

• CsCl: Sezyum klorür (DNA ayrıştırmada santrifüj sıvısı olarak)
• CsOH: Sezyum hidroksit (Camı bile aşındıran çok güçlü baz)