Genel Bilgiler
Bizmut, kırılgan, kırmızımsı beyaz renkte bir metaldir. Atom numarası 83'tür. Kurşunla komşu olmasına rağmen toksik değildir (zehirsizdir). Doğal olarak diyajnetiktir (mıknatıs tarafından itilir).
Fiziksel Özellikleri
- Hal: Katı (oda sıcaklığında)
- Erime Noktası: 271.4°C
- Kaynama Noktası: 1564°C
- Yoğunluk: 9.78 g/cm³
- Yapısı: Rombohedral
- Renk: Gümüşi beyaz (Yüzeyi gökkuşağı renklerinde oksitlenir)
Kimyasal Özellikleri
- Havada ısıtıldığında mavi alevle yanar ve sarı oksit dumanı verir
- Su gibi donarken genleşen (hacmi artan) nadir maddelerden biridir
- Tüm metaller arasında en yüksek elektriksel dirence ve en düşük ısı iletkenliğine (cıva hariç) sahiptir
- Zehirsizdir, bu yüzden kurşun yerine kullanılabilir
Kullanım Alanları
- İlaç: Mide rahatsızlıklarını (ülser, mide ekşimesi) tedavi eden ilaçlarda (Bizmut subsalisilat - Pepto Bismol gibi)
- Kozmetik: Ruj ve ojelerde sedefli parlaklık vermek için (Bizmut oksiklorür)
- Yangın Söndürme: Düşük erime noktalı alaşımları, yangın fıskiyelerinin (sprinkler) tetik mekanizmasında kullanılır
- Kurşun Alternatifi: Avcılık saçmalarında ve balıkçılık ağırlıklarında çevreci alternatif olarak
İlginç Bilgiler
- Bizmut kristalleri laboratuvar ortamında büyütüldüğünde, oksit tabakası nedeniyle büyüleyici gökkuşağı renklerine ve "Huni" şeklinde (hopper) geometrik yapılara sahip olur
- Teorik olarak radyoaktiftir ancak yarı ömrü evrenin yaşından milyarlarca kat daha uzun olduğu için (19 kentilyon yıl) pratikte kararlı kabul edilir
- Bilinen en güçlü diyamanyetik (mıknatısı iten) elementtir; güçlü bir mıknatısın üzerinde havada asılı kalabilir (levitasyon)
Tarihçesi
Orta çağdan beri bilinmesine rağmen uzun süre kurşun veya kalayla karıştırılmıştır. 1753 yılında Fransız kimyager Claude Geoffroy the Younger tarafından ayrı bir element olduğu kanıtlanmıştır.
Bileşikleri
- Bi₂O₃: Bizmut trioksit (Sarı pigment)
- C₇H₅BiO₄: Bizmut subsalisilat (Mide ilacı)
- BiOCl: Bizmut oksiklorür (Kozmetik)